Coöperatie en conflict

2018-2019

Doel vak

Studenten die het vak hebben afgerond hebben kennis van (recente)
theorieën en ontwikkelingen op het gebied van coöperatie en conflict in
organisaties en kunnen die theorieën met elkaar in verband brengen.
Bovendien kunnen zij die kennis toepassen organisaties. Daarnaast zijn
ze in staat de wetenschappelijke onderzoeksliteratuur op het gebied van
coöperatie en conflict kritisch te analyseren. Tenslotte leren zij om
over die kritische analyse van onderzoeksbevindingen op academische
wijze te rapporteren.

Inhoud vak

Binnen elke arbeidsorganisatie bestaat een balans tussen coöperatie en
compettie binnen en tussen (grotere en kleinere) groepen van
medewerkers. Zo wordt er tussen afdelingen strijd geleverd over de
verdeling van personeel en budgetten, over de verantwoordelijkheid voor
gemaakte fouten, of over het te voeren beleid in de komende jaren.
Tegelijkertijd wordt er met man en macht gewerkt aan een snellere
procesgang, een beter klantcontact en/of een grotere omzet. Daarnaast
zijn er natuurlijk nog de talrijke onbeduidende of meer ernstige,
kortstondige of meer chronische kwesties tussen medewerkers over
(onheuse) bejegening, de manier van werken, vermeend geroddel,
misgelopen bevorderingen, de wijze waarop veranderingen (moeten) worden
doorgevoerd, enzovoort.

De cursus bouwt voort op de cursus Gedrag en Communicatie in
Organisaties en behandelt (derhalve) met name theorieën en inzichten uit
de sociale -, en arbeid & organisatiepsychologie.

Centrale thema
Het spanningsveld tussen coöperatie en competitie in organisaties: In
hoeverre en op welke wijze kunnen belangen, interesses en kwaliteiten
van individuele personen in (arbeids)organisaties parallel lopen met
belangen, doelen en kenmerken van die (arbeids)organisatie.
Onder die paraplu komen gedurende 6 weken een aantal thema’s aan de
orde:
1. Introductie en rode draad
2. Conflict in teams wanneer functioneel?
3. Context van coöperatie en conflict: Teams; moraliteit & diversitieit.
4. Mediatoren en moderatoren: respect en leiderschap
5. Antecedenten van conflict & coöperatie: Creativiteit en motivatie
6.Hantering van tegenstellingen: Bijv: Medezeggenschap (vs roddelen) als
vorm van conflicthantering in organisatie/ Medezeggenschap als resultaat
van conflicthantering in organisaties

Onderwijsvorm

Er zijn verplichte hoorcolleges, 1x per week en verplichte werkcolleges
2 x per week.
In de hoorcolleges komt theorie aan de orde in de werkcolleges staat
verdieping van de literatuur centraal toegespitst op een onderdeel van
een onderzoekspaper
Week 1 & 2: Introductie van een onderzoekspaper
Week 2 & 3: methode en resultaten
Week 5 & 6 discussie
Daarnaast vind een organisatiebezoek plaats.

Toetsvorm

De theoretische kennis van de betreffende week wordt in diezelfde week
of aan het begin van de er opvolgende week getoetst met een multiple
choice en/of open vragen.
Toepassing van kennis wordt getoetst met een kort observatieverslag op
basis van het organisatiebezoek aan de hand van vooropgestelde vragen.
Het eindpaper is in de vorm van een introductie of discussie van een
onderzoekspaper.

Vereiste voorkennis

Deelname aan Organization Sciences

Literatuur

Behfar, K. J., Peterson, R. S., Mannix, E. A., & Trochim, W. M. K.
(2008). The critical role of conflict resolution in teams: A close look
at the Links between conflict type, conflict management strategies, and
team outcomes. Journal of Applied Psychology, 93, 170-188.
Dawes, R.M. & Messick, D.M. (2000). Social Dilemmas. International
Journal of Psychology, 2000, 35 (2), 111-116.
De Dreu, C. K. W. & Beersma, B*. (2001). Minority influence in
organizations: its origins and implications for learning and group
performance. In C. K. W. De Dreu & N. K. de Vries (eds), Group consensus
and minority influence: implications for innovation. Oxford, UK:
Blackwell.
De Wit, F. C. R., Greer, L.L., & Jehn, K. A. (2012). The paradox in
intragroup conflict: A Meta-Analysis. Journal of Applied Psychology, 97,
360-390.
Hardin, G. (1968). The tragedy of the common’s. Science,162, 1243-1248.
Liebrand*, & P. A. M. Van Lange. Als het mij maar niets kost! De
psychologie van sociale dilemma’s. Amsterdam: Zwets &
Zeitlinger.(Hoofdstuk 1).
Liebrand*, & P. A. M. Van Lange. Als het mij maar niets kost! De
psychologie van sociale dilemma’s. Amsterdam: Zwets &
Zeitlinger.(Hoofdstuk 7).
Messick*, D. M., & Brewer, M. B. (1983). Solving social dilemmas: A
review. In L. Wheeler & P. Shaver (Eds.), Review of personality and
social psychology, vol. 4 (pp 11-41). Beverly Hills: Sage.
Milgram, S. (1965). Some conditions of obedience and disobedience to
authority. Human relations, 18, 57-76.
Verdere literatuur volgt

Afwijkende intekenprocedure

Bij dit vak kun je niet zelf intekenen voor één van de werkgroepen, maar word je ingedeeld door de vakcoördinator. NB Je moet in VUnet wel intekenen voor het vak, met de overige bijbehorende vakonderdelen!

Algemene informatie

Vakcode S_CEC
Studiepunten 6 EC
Periode P2
Vakniveau 500
Onderwijstaal Nederlands
Faculteit Faculteit der Sociale Wetenschappen
Vakcoördinator dr. M.T.M. Dijkstra
Examinator dr. M.T.M. Dijkstra
Docenten dr. J.C. Teelken
dr. T.C. de Gilder
dr. ir. K.J.P.M. van Erp
prof. dr. B. Beersma
dr. R.A. van der Lee
dr. E.P. Sleebos
dr. M.T.M. Dijkstra

Praktische informatie

Voor dit vak moet je zelf intekenen.

Werkvormen Hoorcollege, Werkgroep*

*Voor deze werkvorm kun je geen groep kiezen, je wordt hiervoor ingedeeld.