Gezondheidsrecht en ethiek

2019-2020

Doel vak

Leerdoelen:

1) Studenten zijn op de hoogte van de belangrijkste rechtsbeginselen die
ten grondslag liggen aan het gezondheidsrecht en hebben kennis van voor
de gezondheidszorg relevante grondrechten
2) Studenten kennen de voornaamste rechten en plichten van patiënten in
de behandelrelatie die in de WGBO zijn vastgelegd en kunnen deze vinden
in de wet.
3) Studenten weten welke richtlijnen van belang zijn met betrekking tot
communicatie in de art-patient relatie en zijn op de hoogte van de
hoofdlijnen van deze richtlijnen.
4) Studenten weten wat met de begrippen EPD, E-health en zorg op afstand
wordt bedoeld en hebben kennis van de juridische implicaties van dit
begrip.
5) Studenten hebben globale kennis van het tuchtrecht en de procedure en
kunnen een uitspraak van het tuchtcollege analyseren.
6) Studenten zijn in staat om in de cursus behandelde juridische
toetsingskaders te vertalen naar de praktijk en hebben inzicht in de
implicaties van wet en regelgeving voor de praktijk.
7) Studenten zijn in staat om een concrete casus op te lossen met behulp
van relevante wetgeving.
8) Studenten weten welke ethische aspecten verbonden zijn aan
communicatie
9) Studenten krijgen inzicht in de werkwijze moreel beraad

Inhoud vak

In deze cursus wordt in de eerste plaats ingegaan op de inhoud en de
positie van het gezondheidsrecht en de betekenis van ethiek in de
gezondheidszorg. In dat kader komen onder meer de binnen beide
vakgebieden geldende (rechts)beginselen en uitgangspunten aan de orde.
De cursus heeft echter een centraal thema: juridische en ethische kaders
van communicatie en informatie in relatie tot gezondheid. Het gebruik
van diverse nieuwe media, zoals internet (e-mail verkeer tussen een arts
en een patiënt of het gebruik van een EPD) roept allerlei juridische en
ook ethische vragen op. Studenten krijgen handvatten aangereikt om met
deze dilemma’s om te gaan. In mei 2018 gaat de Algemene Verordening
Persoonsgegevens in werking.
De impact hiervan is groot voor de praktijk. Naast het recht, wordt ook
vanuit de ethiek
naar deze problematiek gekeken. Wat zegt de wet over communicatie? Welke
juridische dilemma’s doen zich voor (aspecten van privacy, goed
hulpverlenerschap, beroepsgeheim etc.). Hoe ga je als onderzoeker om met
privacygevoelige gegevens? Wat zegt het recht over communiceren met
bijzondere doelgroepen (allochtonen, doven of mensen met een beperking).
Heeft een arts in juridische zin voldaan aan de informatieplicht als hij
een patiënt via de website van het ziekenhuis voorlicht over een
operatie? En (wat) mag een instelling per e-mail communiceren met
patiënten? Mag je een patiënt zijn bloedsuikerwaarden of gewicht laten
doormailen? Hoe kijken we vanuit het recht en de ethiek naar zorg op
afstand? De techniek gaat enorm snel. Eetbare radiochips zouden gebruikt
kunnen worden om gerichte acties te ondernemen in het lichaam van de
patiënt.

Het gaat om de volgende vijf thema’s, die samenkomen in week 8 van de
cursus.

Thema 1: Algemene uitgangspunten van het gezondheidsrecht en ethiek
in relatie tot communicatie en informatie
Thema 2: Juridische aspecten van communicatie in de arts-patiënt
relatie (informed consent, dossierplicht, rechtop inzage, afschrift en
vernietiging)
Thema 3: Nieuwe media, technologie en recht
Thema 4: Ethiek en communicatie: moreel beraad en shared decision
making
Thema 5: Besluitvorming en communicatie

Onderwijsvorm

Werkgroepen en werkcolleges en practica ethiek en tuchtrecht
Peer review, slotpresenatie en individuele paper schrijven

Toetsvorm

Deelname aan vier werkgroepen
Forumbijeenkomst aan het einde van de cursus
Elke student maakt een individuele opdracht in de vorm van een advies

Alle onderdelen moeten met een voldoende zijn afgesloten

Eindbeoordeling
Het eindcijfer wordt als volgt samengesteld:
70% cijfer voor het tentamen
30% cijfer voor paper

Literatuur

We verwachten dat iedereen in het bezit is van het Leerboek
gezondheidsrecht (dat ook op de verplichte boekenlijst staat van de
opleiding gezondheidswetenschappen). Daarnaast is de wettenverzameling
gezondheidsrecht handig om aan te schaffen, ook als je in de master het
keuzevak gezondheidsrecht wilt gaanvolgen. Je kunt echter ook volstaan
met de wetten die op BB staan.

Engberts, D.P. en L.E. Kalkman-Bogerd (red). Leerboek gezondheidsrecht,
derde druk. 2013. Houten: Bohn, Stafleu en van Loghum, ISBN:
9789031399628.

Kastelein, W.R., & J. Legemaate, SDU Wettenverzameling Gezondheidsrecht.
Editie 2014/2015, Den Haag: Sdu Uitgevers 2014, ISBN: 9789012393119.
Dit boek mag ook worden gebruikt tijdens het tentamen.

Doelgroep

Studenten gezondheidswetenschappen, psychologie, geneeskunde en rechten.
Maar studenten van andere studies zijn ook van harte welkom

Aanbevolen voorkennis

Hoofdstuk 1 en 2 van Engberts en Kalkman-Bogerd

Algemene informatie

Vakcode AB_1029
Studiepunten 6 EC
Periode P2
Vakniveau 300
Onderwijstaal Nederlands
Faculteit Faculteit der Bètawetenschappen
Vakcoördinator dr. mr. B.J.M. Frederiks
Examinator dr. mr. B.J.M. Frederiks
Docenten dr. mr. B.J.M. Frederiks

Praktische informatie

Voor dit vak moet je zelf intekenen.

Voor dit vak kun je last-minute intekenen.

Werkvormen Hoorcollege, Werkgroep, Practicum
Doelgroepen

Dit vak is ook toegankelijk als: