Pastorale Theologie

2019-2020

Doel vak

De student:
• is in staat de pastorale zorg te definiëren binnen het brede
perspectief van de theologische wetenschap (theologie en praktijk) en de
seculiere hulpverlening. Hij duidt de ontwikkeling van de pastorale zorg
en de pastorale theologie in historisch perspectief en analyseert hoe de
pastorale theologie is verbonden met de ontwikkeling op het gebied van
menswetenschappen, filosofie en het moderne theologische discours,
zodanig dat hij het eigene van het pastoraat benoemt, herkent en
verantwoord construeert.
• is in staat de pastorale relatie te beschrijven als een relatie
waarin tenminste drie ‘verhalen’ een rol spelen: het verhaal van de
pastorant als ‘hulpvrager’, het verhaal van de pastor als ‘zorgbieder’,
en het verhaal dat God als ‘Herder’ met beiden en ieder afzonderlijk
gaat.
• kan uitleggen hoe achter het verhaal van de pastorant
contextuele verbanden een rol spelen die zicht geven op diens huidige
situatie. Die verbanden kan de student formuleren met terminologie
vanuit de contextuele benadering.
• kan bovengenoemde ‘verhalen’ ten behoeve van de pastorale zorg
aanwenden en integreren en deze hermeneutisch betrekken op een complexe
casus (live of hypothetisch). De student benoemt mogelijk verantwoord
pastoraal handelen.
• herkent hoe psychosociale factoren inspelen op pastorale processen,
door deze te illustreren vanuit persoonlijke ervaringen en aan te tonen
in pastorale casuïstiek.
• kan de doorgenomen literatuur kritisch evalueren (in de colleges
wordt de kritiek besproken).

Inhoud vak

De grondlijnen van de pastorale zorg worden historisch en thematisch
benaderd. Grote aandacht ligt bij de wijze waarop de pastorale zorg zich
in de loop van de tijd in de kerken plooide. Daarbij wordt ook ingegaan
op de noodzakelijke vereisten van de hulpverlener/voorganger.
Pastorale Theologie is een kritische handelingswetenschap die vanuit de
abstractie van de pastorale theorie, in correlatie met de brede
theologiebeoefening, het pastorale handelen van de gemeente wil dienen.
De kerkelijke praktijk is daarbij de focus. In dit college gaan we
dieper in op verantwoord pastoraal handelen in het licht van: (1)
theologiebeoefening en levensverhalen van mensen, (2) het levensverhaal
van de pastor zelf, en (3) psychosociale vraagstukken. We eindigen
met (4) een weging van het bestudeerde en besprokene (sterkte/zwakte
analyse).

Onderwijsvorm

Door middel van hoorcolleges en geleide discussie wordt de leesstof
doorgenomen en besproken: Heitink, Prins, Ganzevoort/Visser, Nauta, Van
der Meulen.
Voor ieder college leest de student de voorgeschreven literatuur.

Toetsvorm

Toetsing vindt plaats door middel van een schriftelijk eindexamen (50%
van het eindcijfer) en een kritisch leesverslag van de gelezen boeken,
met een eigen standpuntbepaling (50% van het eindcijfer).

Literatuur

Gerben Heitink, Pastorale zorg: theologie – differentiatie – praktijk
(Handboek Praktische Theologie; Kampen: Kok, 20002).
Awee Prins, Uit verveling (Kampen: Klement, 20072).
Ruard Ganzevoort, Jan Visser, Zorg voor het verhaal. Achtergrond,
methode en inhoud van pastorale begeleiding, capita selecta (Zoetermeer:
Boekencentrum, 2008).
Rein Nauta, Paradoxaal leiderschap: schetsen voor een psychologie van de
pastor (Nijmegen: Valkhof Pers, 2006).
Dr. H.C.van der Meulen, de pastor als reisgenoot, pastoraal-theologische
gedachten over geestelijke begeleiding, (Zoetermeer: Boekencentrum
2004).

Algemene informatie

Vakcode G_BSPASTH
Studiepunten 6 EC
Periode P6
Vakniveau 500
Onderwijstaal Nederlands
Faculteit Faculteit Religie en Theologie
Vakcoördinator drs. W. Huizing
Examinator drs. W. Huizing
Docenten drs. W. Huizing

Praktische informatie

Voor dit vak moet je zelf intekenen.

Voor dit vak kun je last-minute intekenen.

Werkvormen Werkcollege
Doelgroepen

Dit vak is ook toegankelijk als: