Algemene informatie
| Vakcode | G_HHSBTH1 |
|---|---|
| Studiepunten | 6 EC |
| Periode | P5 |
| Vakniveau | 500 |
| Onderwijstaal | Nederlands |
| Faculteit | Fac. der Sociale en Geesteswetenschappen |
| Vakcoördinator | dr. C.P. de Boer |
| Examinator | dr. C.P. de Boer |
| Docenten |
dr. C.P. de Boer |
|
Onderdeel van opleiding(en)
Gebruik pijltjestoetsen om door de lijst te navigeren, Enter om te selecteren, en Escape om te sluiten.
|
|
Praktische informatie
Voor dit vak moet je zelf intekenen. De inteken- en afmeldtermijnen staan op VU.nl
| Onderwijsvorm | Werkcollege |
|---|
Doelgroepen
Dit vak is ook toegankelijk als:
Doel vak
De student:
- heeft kennis van de geschiedenis van het Paulus-onderzoek;
- is geïnformeerd over het ontstaan en het karakter van 'the new perspective of Paul' en weet die visie vanuit gereformeerd perspectief te beoordelen;
- heeft kennis van de belangrijkste bijbels-theologische thema's in de Paulinische brieven;
- is in staat om deze thema's te verbinden met een systematische doordenking daarvan en
- is in staat verschillende visies op Paulus zelfstandig te beoordelen.
Inhoud vak
De verschijning van de studie van Paul and Palestinian Judaism van de hand van E.P. Sanders (1977) wordt in de nieuwtestamentische wetenschap gezien als het begin van een nieuwe fase in het Paulus-onderzoek, de zogenaamde New Perspective on Paul (NPP). Sanders' visie is door verschillende nieuwtestamentici na hem uitgewerkt, bijvoorbeeld J.D.G. Dunn (1939-2020) en N.T. Wright en door anderen weersproken, o.a. M. Hengel, Th. Schreiner en P. Stuhlmacher. In deze module wordt ingegaan op de achtergrond van de NPP, de impact daarvan op het huidige Paulus' onderzoek en wordt dit visie vanuit reformatorisch perspectief beoordeeld. Belangrijke bijbels-theologische thema's in deze discussie zijn de rechtvaardiging door het geloof, de verhouding tussen Israël en de overige volkeren, de betekenis van de wet, enz. Aan de hand van publicaties van representanten en critici van de NPP worden deze thema's behandeld.
Aanvullende informatie onderwijsvormen
Hoor-en werkcollegeToetsvorm
De toetsing bestaat uit een schriftelijk tentamen.
Literatuur
Tentamenliteratuur (verplicht)
- Schreiner, Th.R., Paul, Apostle of Gods Glory in Christ. A Pauline Theology sec. ed. (Downers Grove: InterVarsity Press, 2020).
Gebruikte literatuur tijdens de colleges:
- Commentaar van Maarten Luther op Galaten 3:10, bijvoorbeeld Maarten Luther, Verklaring van de Brief aan de Galaten (Houten: Den Hertog, 1992), 163-175.
- Preek van Maarten Luther over de tweevoudige gerechtigheid (1519) in: H.J. Selderhuis (red.), Luther Verzameld Deel 1 (Kok: Utrecht, 2016), 46-57.
- R. Bultmann, Theologie des Neuen Testaments 5. Auflage (Tübingen: Mohr & Siebeck, 1965), 187-190; 271-286 en 315-331.
- H. Ridderbos, Paulus. Ontwerp van zijn Theologie (Kampen: Kok, 1966 en later), 139-170.
- E.P. Sanders, Paul and Palestinian Judaism (Philadelphia: Fortress, 1977), 147-182.
- E.P. Sanders, Paul and Palestinian Judaism (Philadelphia: Fortress, 1977), 431-446 en 474-522.
- J.D.G. Dunn, ‘The New Perspective on Paul’ (Manson Memorial Lecture), BJRL 65 (1983), 95-122. Herdruk in: J.D.G. Dunn, Jesus, Paul and the Law. Studies in Mark and Galatians (Westminster: John Knox, 1990), 183-214.
- J.D.G. Dunn, ‘Works of the Law and the Curse of the Law (Galatians 3.10-14)’, NTS 31 (1985), 523-542. Herdruk in J.D.G. Dunn, Jesus, Paul and the Law. Studies in Mark and Galatians (Westminster: John Knox, 1990), 215-241.
- N.T. Wright, Paul and the Faithfulness of God Book II Parts III and IV (Fortress Press: Minneapolis, 2013), 925-966.
- N.T. Wright, ‘The Law in Romans 2’, in: J.D.G. Dunn (ed.), Paul and the Mosaic Law WUNT 89 (Tübingen: Mohr Paul Siebeck, 1996); ook uitgegeven in Grand Rapids: W.D. Eerdmans, 2001), 131-150.
- J.D.G. Dunn, Romans 1-8 WBC 38A (Dallas: Word Books, 1988), lxviii-lxxii en (zijn commentaar op Romeinen 3-4)
- C.E.B. Cranfield, The Epistle to Romans ICC (Edinburgh: T&T Clark, 2003).
- M. Hengel, The Pre-Christian Paul (London: SCM Press, 1996), 18-53; oorspronkelijke titel: ´Der vor-christliche Paulus´, in: M. Hengel & U. Heckel (Hrsg.), Paulus, Missionar und Theologe und das Antike Judentum WUNT (Tübingen: Mohr Siebeck, 1991).
- P. Stuhlmacher, Biblischer Theologie des Neuen Testaments Band 1 Von der Paulusschule bis zur Johannesoffenbarung 2. Auflage (Göttingen: Vandenhoeck & Ruprecht, 1997), 234-268.
Aanbevolen literatuur:
- Hawthorne, G.F., R.P. Martin & D.G. Reid (eds.), Dictionary of Paul and his Letters. A Compendium of Contemporary Biblical Scholarship (Leicester: Intervarsity Press, 1993).
Paulus’ onderzoek
- Hübner, H., ‘Paulusforschung seit 1945. Ein kritischer Literaturbericht’, in: W. Haase & H. Temporini (Hrsg.), Aufstieg und Niedergang der Römischen Welt (ANRW). Geschichte und Kultur Roms im Spiegel der neueren Forschung Teil II: Principat Band 25 (4. Teilband) Religion (Vorkonstantinisches Christentum: Leben und Umwelt Jesu; Neues Testament [Kanonische Schriften und Apokryphen] Forts.) (Berlin: Walter de Gruyter, 1987), 2649-2840.
- Schweitzer, A., Die Mystik des Apostels Paulus UTB 1901 (Tübingen: Mohr Siebeck, 1981).
Waters, G.P., Justification and the New Perspective on Paul. A Review and Response (Phillipsburg: P&R Publishing, 2004). - Westerholm, S., Perspectives Old and New on Paul. The “Lutheran” Paul and His Critics (Grand Rapids: Eerdmans, 2004).
- Witherington III, B., The Paul Quest. The Renewed Search for the Jew of Tarsus (Leicester: IVP, 1998).
Paulus’ wereld
- Green, J.B. & L.M. McDonald (eds.), The World of the New Testament. Cultural, Social, and Historical Contexts (Grand Rapids: Bakker Academic, 2019).
- Hengel, M., The Pre-Christian Paul (Philadelphia: Trinity Press International, 1996).
- Hengel, M., Paul Between Damascus and Antioch. The Unknown Years (London: SCM Press, 1997).
- Sampley, J.P., (ed.), Paul in the Greco-Roman World. A Handbook (Harrisburg: Trinity Press International, 2003).
Paulus’ theologie
- Barret, C.K., On Paul. Essays on His Life, Work and Influence in the Early Church (London-New York: T&T Clark, 2003).
- Bauer, F.C., Paulus der Apostel Jesu Christi (Stuttgart: Verlag von Becher & Müller, 1845).
- Bruce, F.F., Paul. Apostle of the Free Spirit (Guernsey: The Guernsey Press: 1995 of later).
- Bultmann, R., Theologie des Neuen Testaments 5. Auflage (Tübingen: Mohr & Siebeck, 1965).
- Carson, D.A., P.T. O’Brien & M.A. Seifrid (eds.), Justification and Variegated Nomism. A Fresh Appraisal of Paul and Second Temple Judaism Volume I-II (Tübingen: Mohr Siebeck, 2001).
- Childs, B.S., The Church´s Guide for Reading Paul. The Canonical Shaping of the Pauline Corpus (Grand Rapids: Eerdmans, 2008).
- Davies, W.D., Paul and Rabbinic Judaism. Some Rabbinic Elements in Pauline Theology (1948, 1955 en 1962).
- Deissmann, A., Paulus. Eine kultur- und religionsgeschichtliche Skizze (Tübingen: Mohr Siebeck, 1925).
- Dunn, J.D.G., The Justice of God. A Fresh Look at the Old Doctrine of Justification by Faith (Grand Rapids: Eerdmans, 1993).
- Dunn, J.D.G., (ed.), Paul and the Mosaic Law WUNT 89 (Tübingen: Mohr Paul Siebeck, 1996).
- Dunn, J.D.G., The Theology of Paul the Apostle (Grand Rapids: Eerdmans, 1998).
- Dunn, J.D.G., The Christ & The Spirit. Collected Essays Volume 1 & 2 (Grand Rapids: Eerdmans, 1998).
- Heilig, Ch., J.Th. Hewitt & M.F. Bird (eds,.), God and the Faithfulness of Paul. A Critical Examination of the Pauline Theology of N.T. Wright WUNT 2.413 (Tübingen: Mohr Siebeck, 2016).
- Hengel, M., Paulus und Jakobus. Kleine Schriften III WUNT 141 (Tübingen, Mohr Siebeck, 2005).
- Hengel, M., Studien zur Christologie. Kleine Schriften IV WUNT 201 (Tübingen, Mohr Siebeck, 2006).
- Hübner, H., Das Gesetz bei Paulus. Ein Beitrag zum Werden der paulinischen Theologie 3. Auflage (Göttingen: VandenHoeck & Ruprecht, 1982).
- Irons, Ch.L., The Righteousness of God WUNT 2.236 (Tübingen: Mohr Siebeck, 2015).
- Kim, S., The Origin of Paul´s Gospel WUNT 2.4 (Tübingen: Mohr Siebeck, 1984).
- Longenecker, R.N., Paul, Apostle of Liberty sec.ed. (Grand Rapids: Eerdmans, 2015).
- Räisänen, H., Paul and the Law WUNT 29 (Tübingen, Mohr Siebeck, 1983).
- Ridderbos, H., Paulus en Jezus (Kok: Kampen, 1952).
- Ridderbos, H., Paulus. Een ontwerp van zijn theologie (Kampen: Kok, 1966 of later).
- Sanders, E.P., Paul, the Law, and the Jewish People (Minneapolis: Fortress, 1983).
- Sanders, E.P., Paul and Palestinian Judaism (Philadelphia: Fortress, 1977).
- Schlatter, A., Die Theologie der Apostel 3. Auflage (Stuttgart: Calwer Verlag, 1977).
- Schlier, H., Grundzüge einer paulinischen Theologie (Freiburg: Herder, 1978).
- Schnelle, U., Apostle Paul. His Life and Theology (Grand Rapids: BakerAcademic, 2003).
- Schoeps, H.-J., Paulus. Die Theologie des Apostels im Lichte der jüdischen Religionsgeschichte (Tübingen: Mohr Siebeck, 1959).
- Schreiner, Th.R., The Law and Its Fulfillment. A Pauline Theology of Law (Grand Rapids: Baker Books, 1998).
- Schreiner, Th.R., Interpreting the Pauline Epistles sec.ed. (Grand Rapids: BakerAcademic, 2011).
- Schreiner, Th.R., Faith Alone. The Doctrine of Justification (Grand Rapids: Zondervan, 2015).
- Schreiner, Th.R., Paul, Apostle of God´s Glory in Christ sec.ed. (Downers Grove: IVP, 2020).
- Segal, A.F., Paul the Convert. The Apostolate and Apostasy of Saul the Pharisee (New Haven-London: Yale University Press: 1990).
- Seifrid, M.A., Christ, our Righteousness. Paul´s theology of justification New Studies in Biblical Theology 9 (Downers Grove: IVP, 2000).
- Spanje, T.E. van, Inconsistentie bij Paulus? Een confrontatie met het werk van Heikkie Räisänen (Kok: Kampen, 1996); later uitgegeven in de WUNT-serie.
- Stendahl, K., Paul Among Jews and Gentiles and Other Essays (Philadelphia: Fortress, 1976).
- Stuhlmacher, P., Gerechtigkeit Gottes bei Paulus (VandenHoeck & Ruprecht, Göttingen, 1966).
- Stuhlmacher, P., Das paulinische Evangelium I. Vorgeschichte (VandenHoeck & Ruprecht, Göttingen, 1968).
- Stuhlmacher, P., Biblischer Theologie des Neuen Testaments Band 1 Von der Paulusschule bis zur Johannesoffenbarung 2. Auflage (Göttingen: Vandenhoeck & Ruprecht, 1997).
- Wright, N.T., The Climax of the Convenant. Christ and the Law in Pauline Theology (Edinburgh: T&T Clark, 1991).
- Wright, N.T., Paul and the Faithfullnes of God Parts I-IV (Fortress: Minneapolis, 2013).
- Wright, N.T., Pauline Perspectives. Essays on Paul, 1978-2013 (London: SPCK, 2013).
- Wright, N.T., Paul and His Recent Interpreters (London: SPCK, 2015).
- Wright, N.T., The Paul Debate. Critical Questions for Understanding the Apostle (Waco: Baylor University Press, 2015).
- Wright, N.T., Paul, A Biography, in Nederlandse vertaling Paulus, Een biografie (Franeker: uitgeverij Wijnen, 2019).
- Wright, N.T. Into the Heart of Romans. A Deep Dive Into Paul´s Greatest Letter (Grand Rapids: Zondervan Academic, 2023).
Aanvullende informatie doelgroep
Voor alle master-studenten theologie
Toelichting Canvas
Alle evidente informatie met betrekking tot de colleges, de paper en het tentamen worden via Canvas gecommuniceerd.
Aanbevolen voorkennis
Kennis van Hebreeuws en Grieks is verplicht.